Rdzeń 3D
1661 kanałów paliwowych i 211 kanałów prętów na siatce 57 × 57 × 16 (krok 25 cm, warstwy 50 cm). Dwugrupowe równanie dyfuzji neutronów - prędkich i termicznych - w ok. 38 tys. węzłów.
Dyfuzja neutronów 3D · ksenon · efekt parowy · AZ-5
RBMK-1000 to symulator bloku jądrowego z reaktorem kanałowym grafitowo-wodnym - tego samego typu, który pracował w Czarnobylu. Prowadzisz reaktor tak jak zmiana w sterowni: pręty sterujące, regulator mocy, pompy cyrkulacyjne, turbina, tablica sygnalizacji i wydruki komputera SKALA.
To symulacja, którą prowadzi się jak zabawę, ale pod spodem jest prawdziwa fizyka: przestrzenny rozkład strumienia neutronów, zatrucie ksenonem, para w kanałach i pręty z grafitowymi wypieraczami - te same zjawiska, które zdecydowały o przebiegu nocy 26 kwietnia 1986 r. Wszystko liczy się w Twojej przeglądarce, bez konta i instalacji.
1661 kanałów paliwowych i 211 kanałów prętów na siatce 57 × 57 × 16 (krok 25 cm, warstwy 50 cm). Dwugrupowe równanie dyfuzji neutronów - prędkich i termicznych - w ok. 38 tys. węzłów.
Model kwazistatyczny: amplituda mocy z sześcioma grupami neutronów opóźnionych (β ≈ 0,0046) i kształt strumienia przeliczany na bieżąco. Okres reaktora i reaktywność w jednostkach β.
Jod-135 i ksenon-135 w każdym węźle rdzenia. Po obniżeniu mocy ksenon narasta godzinami - jama jodowa, lokalne zatrucie i przesunięcia mocy w rdzeniu.
Temperatura paliwa (efekt Dopplera), grafitu (stygnie ok. 75 min) i udział pary w każdym kanale. Dodatni efekt parowy - ok. +5β przy pełnym odparowaniu.
Grupy RR, AR, LAR, USP i AZ w konstrukcji z 1986 r.: absorber, słup wody i grafitowy wypieracz długości 4,5 m. Pełny skok w ok. 18 s - jak w rzeczywistości.
8 głównych pomp cyrkulacyjnych z rozruchem i wybiegiem, separatory, ciśnienie, woda zasilająca, krążenie naturalne, turbina i test wybiegu turbogeneratora.
Komputer bloku co 5 minut liczy rozkład mocy i ORM - operacyjny zapas reaktywności - z dwóch pełnych rozwiązań dyfuzji w osobnym wątku. Widzisz stan sprzed chwili, tak jak operatorzy.
Siedem grup produktów rozszczepienia w każdym węźle. Po AZ-5 rdzeń wciąż grzeje - na początku ok. 6-7% mocy - i obieg musi to ciepło odebrać.
Kryzys wrzenia w kanałach, rozszczelnienie paliwa przy gwałtownym impulsie mocy, pękanie kanałów i para w przestrzeni reaktora - przy kilku pękniętych kanałach ciśnienie unosi płytę górną reaktora.
Blok na mocy nominalnej 3200 MW, ksenon w równowadze. Dobry start, żeby poznać sterownię.
Reaktor wyłączony pół godziny temu z pełnej mocy. Jod zamienia się w ksenon, grafit stygnie, para znika - spróbuj uruchomić reaktor i zobacz, ile reaktywności brakuje. (W obecnym modelu zapas prętów jest za mały, żeby się udało - w rzeczywistości przy ORM 30 prętów było to dozwolone.)
Stan z ok. 01:00: po dobie obniżania mocy i zapadzie do 30 MW reaktor jest zatruty ksenonem, 46 prętów wsuniętych płytko, reszta wyciągnięta - jak na planszy z raportu INSAG-7. ORM poniżej 15 prętów (SKALA wyliczyła po awarii 6-8). Odtworzony tak jak w analizach po awarii.

Model jest uproszczony i wciąż dopracowywany. Przekroje czynne i część stałych są dobrane kalibracją tak, by odtwarzać znane wielkości (współczynniki reaktywności, zatrucie ksenonem, ORM); wartości z literatury są zebrane w dokumentacji projektu.
Dodatni efekt AZ-5 w scenariuszu z 1986 r. jest odtwarzany: przez pierwszą sekundę reaktywność prawie się nie zmienia, potem wypieracze wypychają wodę z dołu rdzenia, reaktywność przekracza 1β, a moc rośnie kilkadziesiąt razy w ok. 4 s - w przedziale wyników trzech modeli radzieckich z raportu INSAG-7 (3,5-80 razy). Po szczycie mocy dochodzi do kryzysu wrzenia, rozszczelnienia paliwa i pękania kanałów, a para z kilkudziesięciu kanałów unosi płytę górną reaktora - kilka sekund po AZ-5, jak w zapisie z tamtej nocy. Liczbowo to przybliżenie: ORM przy pełnej mocy wychodzi w modelu ok. 19 prętów zamiast 26-30, a progi uszkodzeń są uproszczone. To symulacja edukacyjna, nie narzędzie do analiz bezpieczeństwa.
Przybliżony diagram rdzenia: liczba kanałów paliwowych (1661) i prętów sterujących (211) odpowiada blokowi RBMK-1000, ale ich rozmieszczenie na kartogramie jest regularnym wzorem, a nie wierną kopią układu z Czarnobyla-4. Odtworzenie rzeczywistego układu (wg raportu INSAG-7) jest w planach.
Symulacja nie używa ciasteczek, nie ma kont, reklam ani narzędzi analitycznych. Symulacja działa w całości w Twojej przeglądarce - nic z symulacji nie jest wysyłane na serwer. Fonty i grafiki są pobierane z tego samego serwera co symulacja, bez usług zewnętrznych.
W pamięci przeglądarki (localStorage i IndexedDB) zapisujemy tylko ustawienia (język, ostatni scenariusz, okno obiegu, dźwięk), najlepsze czasy zadań i zapisane stany symulacji. Zostają na Twoim urządzeniu; usuniesz je, czyszcząc dane tej strony.
Serwer, z którego pobierasz pliki symulacji, jak każdy serwer WWW może zapisywać standardowe logi (adres IP, czas, pobrany plik) na potrzeby bezpieczeństwa i diagnostyki.
Grafiki wygenerowane przez AI (asystent graficzny Malwina, model Nano Banana Pro). Napis w logo: krój HVD Peace © 2008 Hannes von Döhren (hvdfonts.com). Nagłówki: Oswald (SIL Open Font License).
W razie uwag, pomysłów czy potrzeby pisz na email .